Muling nagpakita ng lakas ang China sa paligid ng Taiwan nitong March 15, kung saan nagpadala sila ng 26 na aircraft at 7 na navy vessel papunta sa isla—pinakamalaki itong galaw nila nitong mga nakaraang linggo.
Nagkaroon ng halos dalawang linggong tahimik na panahon na walang masyadong Chinese flights malapit sa Air Defense Identification Zone (ADIZ) ng Taiwan. Dahil dito, pinag-aaralan na ngayon ng mga analyst kung ano ang posibleng impact ng tensyon na ‘to sa ekonomiya ng mundo at pati sa digital assets gaya ng crypto.
Bakit $10 Trillion ang Naka-risk Kung Anong Mangyari sa Taiwan
Nasa gitna talaga ng global semiconductor supply chain ang Taiwan. Gumagawa sila ng higit 60% ng chips sa buong mundo at pati na ‘yung higit 90% ng pinaka-advanced na processors na gamit sa AI, data centers, at smartphones.
Ang Taiwan Semiconductor Manufacturing Company (TSMC) lang, nagpo-provide na para sa mga kumpanyang tulad ng Apple, NVIDIA, AMD, at Qualcomm.
Gumawa ang Bloomberg Economics ng model ng limang posibleng senaryo sakaling magka-kagulo sa Taiwan. Pinakamatindi, kung totoong mag-digmaan ang US at China dahil sa isla, puwedeng malugi ang mundo nang halos $10.6 trillion.
Iyan ay katumbas ng nasa 10% ng global GDP—mas malaki pa ito sa pinagsamang pinsala na dala ng financial crisis noong 2008 at ng COVID-19 pandemic.
Kahit blockade lang at hindi totoong gera, kaya nitong magpababa ng global GDP ng estimated 2.8% sa unang taon pa lang. Kung titigil ang chip production ng Taiwan, magkakaron agad ng kakulangan sa supply chain ng electronics, sasakyan, at iba pang makina.
Pangalawa ang China sa pinakamalalaking ekonomiya at dito rin naka-base ang maraming pabrika. Kapag nagkaroon ng sanctions o trade restrictions matapos ang conflict, siguradong mas lalaki pa ang problema sa global production at mas mararamdaman pa ang epekto sa pera.
Mas naging nakakakaba rin ang timing ng mga military move ngayon, dahil habang nangyayari ‘yan, mataas na rin ang risk sa buong mundo dahil sa conflict ng US at Iran at tuloy-tuloy na gulo sa Middle East.
Sinabi ng defense minister ng Taiwan na si Wellington Koo na ‘wag masyadong mag-focus sa pabago-bagong galaw ng China sa hangin kung short term lang ito.
Pero nilinaw din niya na araw-araw pa rin umiikot ang mga navy vessel ng China malapit sa isla.
Bitcoin Mas Malakas Habang Lalong Lumalala ang Geopolitical Issues
Habang hirap ang mga traditional na market dahil sa sabay na tensyon sa Middle East at Asia-Pacific, lumalabas na matibay ang Bitcoin (BTC) nitong mga nakaraang linggo.
Mula nang tumindi ang conflict sa Iran noong February 28, tumaas na ng nasa 7% ang presyo ng Bitcoin — mas mataas pa ang inakyat nito kumpara sa S&P 500, Nasdaq 100, gold, at silver sa parehas na yugto.
Nasa $73,916 nagte-trade ang BTC, malapit na sa six-week high matapos tumaas ng halos 25% mula sa pinakamababang $60,000 nitong February.
Ayon kay Bernstein analyst Gautam Chhugani, may mga unique na katangian talaga ang Bitcoin na dahilan kung bakit matibay ito.
“Baka kailangan mo ng totoong conflict para makita mong ang Bitcoin talaga ang pinaka-portable (cross-border), digital, at liquid asset na walang counterparty risk,” sabi ni Holger Zschaepitz, na kinuha mula kay Gautam Chhugani.
Dinagdag pa ng Bernstein na halos 60% ng supply ng Bitcoin ay hindi gumalaw ng higit isang taon. Habang mas marami ang napupunta sa BTC ETFs, corporate treasuries, at long-term wallets, mas bumababa ang pressure na ibenta agad lalo na kapag magulo ang market.
Nakapagtala ang US spot Bitcoin ETFs ng tatlong magkasunod na linggong inflow na umabot ng higit $2.1 billion — halos kumontra na ito sa mga nawalang pera mula simula ng taon.
Kiyosaki Nagbabala ng Matinding Bubble, Pinredict ang $750,000 BTC
Pero hindi lahat ng eksperto naniniwalang dahan-dahan lang ang taas ng risk. Babala ni author at investor na si Robert Kiyosaki, malapit na raw natin maranasan ang pinakamalaking bubble sa kasaysayan ng global economy.
“Kapag pumutok ang mga bubble na ‘yan, predict ko na aabot sa $35,000 kada ounce ang gold sa loob ng isang taon matapos pumutok ang bubble… Predict ko rin na aabot sa $750,000 kada Bitcoin sa isang taon matapos ang crash,” sabi ni Kiyosaki.
May prediction din si Kiyosaki na tataas sa $95,000 ang Ethereum (ETH) kapag nag-crash ang market, at mahigit isang taon lang daw bago ito mangyari. Wala siyang binigay na partikular na dahilan, pero sinabi niyang malapit na itong mangyari.
Wala talagang consensus sa mga prediction na ‘to. Pero dahil sabay-sabay na tumataas ang military tension sa paligid ng Taiwan, tuloy pa rin ang gulo sa Middle East, at hindi pa rin stable ang macro environment, mas umiinit ngayon ang usapan kung anong role ng Bitcoin kapag may matinding problema sa buong sistema.
