Sinabi ni billionaire investor at founder ng Bridgewater Associates na si Ray Dalio na unti-unti nang nasisira ang global order na nabuo pagkatapos ng World War II. Ayon sa kanya, papasok na raw ang mundo sa tinatawag niyang “Stage 6” ng “Big Cycle.”
Dahil dito, panibagong diskusyon na naman ang uminit tungkol sa geopolitical instability at kung paano ito makakaapekto sa crypto market.
Sabi ni Ray Dalio, Nasa “Stage 6” na Daw Tayo—Gumuguho na ang World Order
Pinaliwanag ni Dalio ang sitwasyon gamit ang konsepto ng “Big Cycle.” Basically, merong pattern na paulit-ulit kung saan ang mga pinakamalalakas na bansa ay umaangat, umabot sa peak, tapos unti-unting bumabagsak. Sa modelong ito, sinasabi niya na nasa “Stage 6” na ang buong mundo ngayon.
“Sa pananaw ko, nasa Stage 6 na tayo ng Big Cycle kung saan lumalala ang gulo dahil wala nang sinusunod na rules, kung sino ang malakas siya ang masusunod, at nagbabanggaan na ang mga world powers,” ayon sa isang post niya.
Unlike sa politika ng loob ng bansa, sinabi ni Dalio na sa international relations, walang matinong sistema ng pagbibigay ng parusa—walang batas o neutral na third party na maaring tumulong. Ang nagiging basehan ng galawan sa mundo ay puro lakas at power play, hindi batas. Kapag nanghihina na ang isang malakas na bansa at umaangat ang kalaban nito, mataas ang chance na tumindi ang tensyon.
Pinangalanan niya ang limang klase ng conflict na kadalasang lumalala tuwing ganitong panahon: trade at economic wars, technology wars, capital wars (sanctions at financial restrictions), geopolitical away tungkol sa alliances at teritoryo, at huli, gyera talaga.
Sa halos lahat ng major conflict, nagsisimula muna sa economic at financial pressure bago pa man umabot sa totoong putukan. Kinukumpara ni Dalio ang nangyayari ngayon sa 1930s, nung global debt crisis, taas ng proteksyonista, political extremism, at pag-angat ng sobrang nasyonalismo ang nag-trigger ng World War II.
Napansin din niya na bago pa pumutok ang matinding gulo, nag-unahan na sa mga taripa, pagfreeze ng assets, embargo, at iba pang financial restrictions ang mga bansa—mga galaw na parang nangyayari din ngayon.
Para kay Dalio, ang pinaka-critical na point ngayon ay yung sagupaan sa pagitan ng US at China, lalo na tungkol sa Taiwan.
“Mahirap magdesisyon para sa mga magkalabang bansa—mag-gyera ba sila o uurong? Pareho may gastos—mag-gyera, buhay at pera ang kapalit; umatras, bababa ang respeto sa kanila at baka mawalan pa ng supporta. Kapag parehong kampo kayang sirain ang isa’t isa, kailangan ng matinding tiwala na walang magdedesisyon ng biglaang atake. Pero ang good management dito, sobrang bihira,” sulat ni Dalio.
Pero tandaan, ang mga babala na parang ganito ay hindi na bago. Ilang taon nang sinasabi ni Dalio ang ganitong babala. Kaya mas mukhang bahagi ito ng consistent na long-term na pananaw niya—hindi biglang pagbabago ng tono.
Pero dapat i-point out na imbes na magbigay ng diretsong prediction sa posibleng gyera, sinasabi lang ni Dalio na nagka-cut in na yung mga structural condition na historically, lumalabas kapag may matinding transition ng mga malalaking power.
Mas Malawak na Epekto Para sa Crypto Market
Pinapaisip ng warning ni Dalio kung paano tatagal ang digital assets. Tuwing panahon na may sanctions, asset freeze, at hirap sa cross-border finance, nagkakainteres ang mga tao sa crypto bilang alternative na paraan ng value transfer na hindi dumadaan sa tradisyonal na banking system.
Ang Bitcoin, madalas tinitingnan na matibay sa censorship at capital controls. Pwedeng mas lumakas pa ang relevance nito kung tuloy-tuloy ang paglala ng hiwa-hiwalay na sistema sa global finance. Pero, tandaan din na ang crypto ay sensitive pa rin sa galaw ng liquidity sa buong mundo.
Sa kasaysayan, kapag tumitindi ang geopolitical stress at humihigpit ang policy, madalas nagiging risk-off ang market (inaatrasan ang risk assets). Ang epekto nito—damay sa pagbagsak ang equities at mga asset na high risk tulad ng crypto.
Kung magdudulot ng mas mahigpit na financial conditions at lumiit ang gana ng investor sa risk, malamang makakita ng matinding volatility sa crypto market sa short term.
“Para sa stocks, malamang tumaas ang volatility, bumaba ang valuations, at maging malikot ang galaw habang lumalala ang geopolitical risk. Sa crypto, habang humihina ang tiwala sa traditional na pera, pwedeng tumaas ang interes sa long term, pero sa short term, pwede pa ring magka-matinding price swings,” sabi ni analyst Ted Pillows sa isang post.
Isa pang mahalagang bagay, kapag tumaas ang geopolitical tension, madalas lumipat ang mga investor sa mga tradisyonal na safe-haven assets. Kapag di tiyak ang takbo ng mundo, laging pumapabor ang gold dahil hanap ng pera ay stability at matagal nang napapatunayang may value ito.
Nitong mga huling buwan, sobrang taas ng presyo ng precious metals—umabot pa sa record high, habang ang crypto ay nahirapan makabawi pagkatapos ng market crash na dulot ng tariffs noong October. Pinapakita ng pagkakaibang ito na kahit may narrative ang Bitcoin bilang “digital gold”, karamihan pa rin ng investor ay gold pa rin ang pinaka-panglaban tuwing matindi ang geopolitical stress.
Kung lalala pa ang tensyon, pwedeng tuloy-tuloy ang paglipat ng kapital sa mga established na defensive asset kaysa mas volatile na alternatibo tulad ng crypto. Para sa crypto market, mukhang magkahalong bahagi: habang tumitibay ang long-term story tungkol sa monetary debasement at hiwa-hiwalay na sistema, sa short term, pwede pa ring maging sobrang galaw ng presyo depende sa global risk sentiment.
