Patuloy ang pagtaas ng presyo ng langis sa early Asian trading ngayong Lunes habang matindi ang banta ni President Donald Trump laban sa Iran. Binigyan niya ng ultimatum ang Tehran na bubombahin daw niya ang mga power plant at tulay nila kung hindi muling bubuksan ang Strait of Hormuz bago mag-Martes.
Itong matinding ultimatum na ‘to nagpapakita na pumasok na sa mas delikadong yugto ang anim na linggong gulo, at mukhang wala pang solusyon o negosasyon na parating.
Ultimatum ni Trump: ‘Power Plant Day’ at ‘Bridge Day’ Raw?
Sa post niya sa social media, in-announce ni Trump na ang Martes daw ay “Power Plant Day, at Bridge Day,” at inutos niya sa Iran na “buksan ang f—ing Strait,” warning pa niya na “magiging parang impiyerno ang buhay niyo.” Yung sobrang bastos na pananalita na ‘to, malinaw na frustrated na ang America dahil sa sobrang tagal ng negosasyon tungkol sa kritikal na lagusan na ‘yon.
Tumaas pa ang Brent crude sa lampas $111 per barrel, up ng 1.9%, habang West Texas Intermediate halos $112 na rin sa Asian morning session. Hindi tinanggap ng Tehran ang banta, at sarado pa rin ang Strait of Hormuz para sa karamihan ng mga barko. Dahil sa digmaan, nagkakaroon ng matinding supply shock at posible nang maging global energy crisis ang sitwasyon.
Dahil sa pagtaas ng oil at fuel prices, paspasan din ang inflation, bumabagal ang paglago ng ekonomiya, at naiipit ang mga negosyo at consumer sa buong mundo. Sa US, tumaas ang presyo ng gasolina ng halos $1 per gallon mula nang magsimula ang gulo. Sabi ng mga analyst, malamang magpakita yung consumer price report para sa March ngayong Friday ng pinakamabilis na pagtaas buwan-buwan mula 2022.
Pinayagan ng OPEC+ ang dagdag na 206,000 barrels per day na produksyon sa May matapos ang meeting nila noong weekend. Pero ayon sa iba, symbolic lang talaga ito dahil di naman makadagdag ang mga pangunahing producer gawa ng giyera. Naapektuhan na rin ang supply ng Russia dahil sa drone attack ng Ukraine sa Baltic Sea export terminal nila.
Nagpa-panic na ang mga signal ng market stress. Lumawak ang gap para sa Brent’s prompt spread sa lagpas $10 kada barrel, mas mataas pa sa nangyari nung Russia-Ukraine war last 2022. Sa totoong benta ng oil sa merkado, mas matindi pa — umabot sa lampas $140 ang Dated Brent, pinakamataas simula pa 2008.
Diplomacy Naka-Tambay Habang Tuloy ang Atake
Opisyal na sinabi ng Iran sa mga mediator na hindi sila makikipagkita sa US officials sa Islamabad, kaya natengga ang ceasefire talks. Pinayagan lang ng Tehran na dumaan sa Strait of Hormuz ang piling barko mula sa mga bansa na tingin nila ay kaibigan. May exemption ang Iraq sa shipping ban ng Iran, pero doble ingat pa rin ang mga carrier bago pumasok sa strait. Sa Oman naman, usap pa rin sila ng Iran tungkol sa posibilidad na maibalik ang shipping flow.
Ngayon, todo ang effort ng mga global buyers na maghanap ng oil supply mula US Gulf Coast at North Sea bilang alternative. Tuloy din ang Israeli attacks sa Iran nitong weekend, habang tinamaan naman ng Iran ang headquarters ng Kuwait Petroleum Corp at pinasara ang isang Emirati petrochem plant.
Medyo maingat nagbukas ang mga Asian stock market. Tumaas ang Japan Nikkei ng 0.7% at umangat din ng 2% ang stocks sa South Korea. Samantala, bumagsak ng mga 1% ang gold papuntang $4,630 dahil sa mataas na energy cost at nawala ang pag-asa sa interest rate cut.
